Change the World – Teach Music
Những tia nắng của buổi chiều lan dần trên các phím đàn. Màn hình đã được bật sẵn và trên chiếc bàn gỗ màu nâu sữa là một cốc nước cùng với một cái chuông lắc màu nốt Mi. Còn 15 phút nữa là đến tiết học của Thảo Nguyên, tôi lật cuốn giáo trình ra xem lại những mục tiêu đặt ra cho buổi học và thầm cầu nguyện cho mọi thứ sẽ diễn ra tốt đẹp.
– Con chào cô Ngân!
Trong giảng dạy âm nhạc tôi rất thích dùng các ví dụ và mô phỏng gần gũi với cuộc sống. Tôi thường hay bảo với các bạn học sinh của mình rằng, âm nhạc miêu tả cuộc sống và cuộc sống cũng là bóng hình của âm nhạc.
Có lần, trong một tiết học đang diễn ra, có cơn gió bất ngờ từ đâu đến đẩy cánh cửa kêu nhè nhè. Người bạn nhỏ ngồi đối diện tôi bỗng dưng bị phân tán sự chú ý ra khỏi nội dung bài và mãi lo nhìn ngoài cánh cửa. Tôi nhanh trí nghĩ ra ngay một sự kết nối giữa cơn gió kia với bài học về to và nhỏ hôm ấy. Thế là tôi hỏi: “Ô…có cơn gió kìa, wow…nếu như chúng ta là những cái cây thì cơn gió to đến sẽ thế nào nhỉ? Sẽ làm cây rung rinh thật mạnh này…”, vừa nói tôi vừa dang tay ra hai bên làm thành những cành cây bị rung lắc vì cơn gió. Rồi sau đó thì tôi lại chuyển sang cơn gió nhỏ, những “cành cây” của tôi và của bạn nhỏ nhè nhẹ rung rinh. Rồi chúng tôi cùng tạo ra những âm thanh to và nhỏ khi gió thổi, cùng chuyển động, cho đến khi tôi tạo ra những âm thanh của gió trên đàn, tôi có thể nhìn thấy học sinh của mình hoàn toàn tập trung chú ý vào lắng nghe âm nhạc và thể hiện chúng ra trên cơ thể vô cùng tuyệt vời.
Chúa Nhật, 25.07.2021
———————
Chiều thứ ba vừa rồi, giáo sư Kim mang đến cho tôi một bức tranh trường phái lập thể. Đây là bức “Tác phẩm số 8” (Composition VIII) được hoạ sĩ Wassily Kandinsky vẽ theo trường phái lập thể vào năm 1923. Cô đọc cho tôi nghe mô tả của Kandinsky về bức tranh: “Màu sắc là những phím đàn, những con mắt là phần hoà âm, tâm hồn là cây đàn piano với rất nhiều dây. Người nghệ sỹ với đôi bàn tay để chơi, để chạm vào phím này hay những phím khác, và tạo ra sự rung động cho những tâm hồn.”
Khoảng 4 năm về trước, tôi có viết một tip chia sẻ về cách giảng dạy bằng việc cho học sinh lắng nghe và nhận biết những sự khác biệt thông qua âm nhạc. Không ngờ rằng, 4 năm sau, tôi đã là học sinh của trường CMU – Carnegie Mellon University, trên con đường trở thành một giáo viên giảng dạy với phương pháp Dalcroze.
Một trong những trò chơi rất phổ biến trong phong cách giảng dạy của nhà sư phạm âm nhạc Dalcroze đó là Quick Reaction – Phản ứng nhanh. Với khả năng thu hút sự chú ý và tăng cường sự tập trung của học sinh, Quick Reaction là một hoạt động rất được ưa chuộng trong các lớp học âm nhạc dựa trên chuyển động và vận động.
Dưới ánh đèn, tôi chăm chú quan sát khuôn mặt chị. Từ đâu đó giữa hiện thực và ảo ảnh xa xăm là một người tôi chưa bao giờ gặp. Thứ gì đó rất lạ dâng lên ở giữa khoảng không khiến tôi không thể rời mắt khỏi khuôn mặt ấy. Căn phòng chìm trong thinh lặng, những món đồ yên vị ở chỗ của nó và những ngón tay vẫn tiếp tục mải miết làm việc trên các phím đàn.
Khi bắt đầu học khoá Dalcroze, tôi làm việc rất nhiều với các bài tập ứng tấu. Khi số giờ tập luyện đã lên đến dãy số hàng chục, tôi mới ngộ ra, điều cốt lõi nhất để có một phần ứng tấu hoàn chỉnh đó là để lỗ tai mình dẫn dắt ngón tay mình. Khi người chơi ứng tấu biết thả lỏng và tập trung lắng nghe âm nhạc, cùng với sự chuyển động của các dòng chảy giai điệu đang bay bay chung quanh, họ sẽ bắt lấy chúng một cách rất tự nhiên và chơi chúng xuống những phím đàn. Tất cả những lý thuyết hay nguyên tắc, đều sẽ chỉ ở đó để giúp họ hiểu hơn những gì họ chơi ở góc độ khoa học, còn âm nhạc thực sự lại đến từ cảm nhận bên trong chúng ta.
– Con không hiểu! Tại sao tay trái con chẳng nhớ gì hết vậy? Nó đang chơi gì vậy bố? Con không hiểu???
Giọng Floris hằn học, nhưng rõ ràng nó đang tự hằn học và thất vọng chính mình. Đôi mắt nó rối bời hỗn loạn trong không trung. Nó vừa muốn ở lại sân khấu vừa muốn bỏ đi. Nhưng quá muộn, con quái vật xấu hổ áp lấy tâm trí Floris, đôi chân khẳng khiu của nó đảo nhanh vào phòng, tiếng cửa khoá trái vang lên rõ to và để lại đằng sau là một khoảng không nặng nề.
Vua Sư Tử là một trong những nhân vật hoạt hình được yêu thích nhất mọi thời đại. Với bộ thẻ đọc nốt chủ đề Vua Sư Tử này, giáo viên và phụ huynh có thể thiết kế và sáng tạo ra thật nhiều những trò chơi vui, thú vị cũng như hiệu quả để cho trẻ ôn luyện về cách đọc nốt, xướng âm ở cả khoá Sol và khoá Fa.
Dưới đây là một số trò chơi được gợi ý:
1. Trốn tìm
– Giấu các tấm thẻ trong nhà và hát lên/đàn lên 1 nhóm nốt nhạc có trong 1 tấm thẻ bất kỳ để trẻ đi tìm.
Dạy đọc nốt nhạc luôn là một chủ đề rất được quan tâm với các giáo viên âm nhạc. Đặc biệt ở lứa tuổi chuyển tiếp từ mầm non đến lớp 1, các bạn hiếu động và tâm lý lứa tuổi cũng khá đặc biệt. Vì thế, quá trình dạy đọc nốt nhạc cho trẻ em trong khoảng tuổi này cần được kết hợp nhiều phương pháp với nhau để tạo nên sự hiệu quả.
Trong bài viết này, tôi sẽ chia sẻ cách giới thiệu và ôn luyện cách đọc nốt bằng phương pháp kể chuyện.
Dạy về cao độ trong lĩnh vực sư phạm Piano là một chủ đề hoàn toàn khác biệt so với dạy về hát xướng âm như trong giảng dạy âm nhạc phổ thông. Để giúp trẻ có thể vững vàng kỹ năng đọc nốt và chơi đàn, quy trình kết hợp 3 thao tác mắt nhìn – tay chơi – tai nghe nên được kết hợp cùng một lúc và thật nhuần nhuyễn. Trong đó, đầu tiên và quan trọng nhất là tai nghe.
Học Piano Online đã trở thành một từ khoá vô cùng hot trong năm 2020. Nhưng có thể nói rằng, để dạy piano trực tuyến cho trẻ em một cách hiệu quả và lâu dài là một thách thức vô cùng lớn dành cho giáo viên.
Trong thời điểm khó khăn như thế, rất may mắn, tôi được cô Irinia Gorin, một trong những nhà sư phạm Piano nổi tiếng mời tham dự khoá học online của cô dành cho giáo viên dạy Piano. Nội dung trong mỗi bài học thực sự đã để lại cho tôi những cái nhìn rất cụ thể và tổng thể về giảng dạy bộ môn này cho lứa tuổi trẻ em.